Over laaggeletterdheid

Lezen, schrijven, rekenen en kunnen omgaan met digitale middelen, geeft mensen kansen en vrijheid. De vrijheid om zelf informatie op te zoeken, brieven of mails te begrijpen, en zelf te schrijven. De kans om kinderen of kleinkinderen te ondersteunen en zelf een leuke baan te vinden. Daarom willen wij dat iedereen voldoende vaardigheden heeft om zelfstandig mee te doen in ons land.

Met het programma Tel mee met Taal investeren we in het voorkomen en verminderen van laaggeletterdheid. Op deze pagina lees je precies wat laaggeletterdheid is, wat wij doen en hoe jij kunt bijdragen.

Dit is laaggeletterdheid

Laaggeletterdheid betekent dat mensen moeite hebben met lezen, schrijven, rekenen of digitale vaardigheden. Dit zijn vaardigheden die je aan kan leren, maar sommige mensen hebben -door diverse omstandigheden- deze vaardigheden onvoldoende onder de knie gekregen. De meeste mensen kunnen wel lezen en schrijven, maar het niveau van hun basisvaardigheden is niet voldoende om zelfstandig mee te doen in de samenleving. Slechts een klein deel van hen (ca. 10%) heeft een intensief taaltraject nodig.

We spreken van een niveau dat onvoldoende is als de taalvaardigheid onder 2F (eindniveau vmbo) zit. Het kan ook dat iemand een hoge taalvaardigheid heeft, maar digitaal niet vaardig genoeg is om te internetbankieren, of online formulieren in te vullen. Het tekort aan deze basisvaardigheden vormt voor hen een barrière om zelfstandig mee te doen in de maatschappij, online én offline. 

Diverse groep

Ondanks het beeld dat soms wordt geschetst, is de doelgroep zeer divers. Van 65-plussers tot jonge ouders. Van succesvolle ondernemers met medewerkers in loondienst tot mensen zonder baan. Het gaat zowel om mensen die in Nederland zijn geboren en hier naar school zijn geweest als om mensen die op latere leeftijd naar ons land zijn gekomen.

Genoeg basisvaardigheden zijn nodig om zelfstandig mee te doen in de samenleving

De doelgroep in cijfers

Ongeveer 1,3 miljoen mensen tussen de 16 en 65 jaar hebben moeite met de Nederlandse taal en rekenen. Dat blijkt uit het internationaal vergelijkende onderzoek PIAAC van de Organisatie voor Economische Samenwerking in Europa. Als we ook 65-plussers en mensen met alleen  lage rekenvaardigheden meetellen, gaat het om een nog grotere groep. Volgens de Algemene Rekenkamer ruim 2,5 miljoen mensen. Hier zijn een aantal feitjes en weetjes over de doelgroep:

  • Het merendeel heeft Nederlands als eerste taal, als moedertaal.
  • De meeste mensen hebben een baan.
  • Sectoren waar laaggeletterdheid veel voorkomt zijn de bouw, schoonmaak, productie, land- en tuinbouw en horeca.

Meer cijfers vind je in het artikel Laaggeletterdheid in cijfers. Op de website Geletterdheid in Zicht vind je ook cijfers over laaggeletterdheid per regio. 

De doelgroep in beeld

Wil je een goed beeld krijgen van de doelgroep? En weten hoe je ze het beste kunt bereiken en aanspreken op een manier die bij hen past? Neem dan zeker een kijkje op de website van KLASSE. Hier kan je ook kosteloos diverse materialen downloaden. Zij hebben ook een mooie handleiding gemaakt met een overzicht van persona’s. Daarnaast heeft Lost Lemon ook onderzoek gedaan naar de doelgroep en deze onderverdeeld in persona’s. Het overzicht van de diverse typen vind je in het handboek hoger bereik