onderzoek

Family Involvement in School and Low-Income Children’s Literacy Performance: Longitudinal Associations Between and Within Families

Ouderbetrokkenheid vanaf de kleuterperiode tot en met groep 7 is een belangrijk middel om de schoolprestaties op het gebied van geletterdheid van kinderen van laaggeletterde ouders te verhogen. Als laagopgeleide ouders vanaf de voor- en vroegschoolse periode actief betrokken zijn op school presteren kinderen beter bij lezen en schrijven in groep 7. De prestaties van kinderen van laagopgeleide ouders verbeteren ook als ouders gedurende de schoolloopbaan meer betrokken raken. 

Onderzoek naar ouderbetrokkenheid en laag inkomen

Onderzoeksverslag van onderzoek naar ouderbetrokkenheid van laagopgeleide ouders en geletterdheid van kinderen Het meeste onderzoek naar ouderbetrokkenheid is gericht op de vergelijking tussen gezinnen, dat wil zeggen tussen gezinnen met meer en gezinnen met minder betrokkenheid. Gemiddeld gezien presteren kinderen bij wie de ouders meer betrokken zijn, hoger dan kinderen bij wie dat minder is. Minder onderzoek is gericht op het toe- of afnemen van prestaties bij meer of minder betrokkenheid binnen een gezin. Ook is er volgens de auteurs tot nu toe weinig onderzoek verricht naar het effect van ouderbetrokkenheid op de ontwikkeling van kinderen uit gezinnen met een laag inkomen.

Dit onderzoek is gericht op de longitudinale samenhang tussen ouderbetrokkenheid bij kinderen uit armere gezinnen en hun ontwikkeling tijdens de basisschool. 281 basisschoolleerlingen uit etnisch verschillende gezinnen met een laag inkomen werden gevolgd van de kleuterklas tot en met groep 7. Het onderzoek betrof vooral de betrokkenheid van ouders op school: het bijwonen van informatieavonden, oudergesprekken en andere schoolbijeenkomsten en het bezoeken van en helpen in de klas.

Ouderbetrokkenheid werkt

De belangrijkste uitkomsten van het onderzoek waren:

  • Bij gezinnen met lage inkomens maakt ouderbetrokkenheid het verschil. Hoge ouderbetrokkenheid vanaf de kleuterperiode leidt bij kinderen van laagopgeleide ouders tot betere prestaties bij lezen en schrijven in groep 7 (op basis van vergelijking tussen gezinnen, zie ook Dearing et al. 2004).
  • Een toename van ouderbetrokkenheid voorspelt een toename van prestaties in geletterdheid. Wanneer ouders in armere gezinnen die eerst niet betrokken waren, meer betrokken raken, gaat de geletterdheid van het kind omhoog. Zelfs een of twee activiteiten op het gebied van ouderbetrokkenheid per jaar zorgen al voor een betekenisvolle verbetering. Betrokkenheid heeft een grotere implicatie dan het inkomensniveau, het opleidingsniveau van de moeder en de etniciteit van het kind (op basis van vergelijking binnen gezinnen).

Aanbevelingen

De auteurs doen de volgende aanbevelingen:

  • Scholen moeten ouderbetrokkenheid zien op de lange termijn. Nodig is een onderwijsomgeving die minder betrokken ouders meer betrokken maakt en die zorgt dat ouders die betrokkenheid tijdens de gehele schoolperiode volhouden. Uit onderzoek blijkt namelijk dat de ouderbetrokkenheid in de loop van het primair onderwijs afneemt. Daarnaast blijkt dat laagopgeleide ouders vaak al in een eerder stadium minder betrokken raken. Het is belangrijk dit proces tegen te gaan.
  • Scholen moeten ouders helpen om obstakels die ouderbetrokkenheid in de weg staan uit de weg te ruimen, door te zorgen voor kinderopvang en vervoersmogelijkheden.

 Meer informatie