gezondheid

Vertrouwen winnen zonder een oordeel te vellen

Elke dinsdagochtend zitten Marianne Bloemberg en Irene Zuidema in de hal van de polikliniek tegenover het servicecentrum. Ze zijn de vrijwilligers van Taalpunt VUmc. Wie moeite heeft met lezen en schrijven kan bij hen terecht. Bijvoorbeeld om de folder die je net van de dokter hebt gekregen nog even samen door te nemen. Of voor hulp bij het invullen van een formulier. En als dat je wat lijkt, kunnen de dames je doorverwijzen naar een taaltraining in de gemeente waarin je woont. “Je wilt niet weten hoeveel informatie op papier patiënten ontvangen in het ziekenhuis”, zegt Marianne. “Daar sta je helemaal niet bij stil als je zelf geen moeite hebt met taal”, vult Irene aan.

Aan de ene kant heerst er veel onwetendheid over de omvang van laaggeletterdheid, aan de andere kant is het een groot taboe onder mensen die het betreft. “Die enorme schaamte! Elke keer weer ben ik daar van onder de indruk”, vertelt Marianne. “Vergeet niet dat het vaak al een hectische toestand is. Je bent ziek en zenuwachtig, het gesprek loopt gehaast, je hoort heel veel informatie die je niet helemaal begrijpt en krijgt papieren mee die je niet kunt lezen. Dan voel je je toch enorm verloren.” Irene: “We nemen de mensen die hier komen heel serieus en benaderen ze voorzichtig. Als je dat niet doet, kan dat kwetsend overkomen. En dat willen we juist voorkomen. We peilen hoe ze ervoor staan en waar ze behoefte aan hebben. We proberen het vertrouwen te winnen,zonder een oordeel te geven.”

Een belangrijke taak voor het team van Taalpunt VUmc is zorgverleners te doordringen van het feit dat veel mensen moeite hebben met lezen en schrijven. Marianne en Irene geven veel presentaties aan artsen, verpleegkundigen en studenten. De baliemedewerkers van de meeste afdelingen weten inmiddels dat ze naar ons kunnen doorverwijzen. Marianne: “Eerst wordt er vaak wat lacherig over gedaan. Maar als we dan met cijfers en voorbeelden komen, dan zie je ze schrikken. Twee maal daags twee tabletten, is voor veel mensen al tamelijk ingewikkeld. Is vier tabletten in een keer ook goed? Of moet het elke tweede dag?  Of twee keer in de week? Een simpel voorschrift kan op verschillende manieren worden opgevat.

Marianne en Irene halen veel voldoening uit het werk. “Mensen zijn ontzettend dankbaar met wat hulp. Die dankbaarheid is in geen enkele waarde te vertalen”, zegt Irene. En beiden zijn telkens onder de indruk van de stappen die mensen zetten. Hoe stoer het is om te bekennen dat je moeite met lezen en schrijven hebt – na allerlei uitvluchten als ‘ik ben mijn bril vergeten’, ‘mijn zus zoekt informatie’. En hoe dapper is het om er iets aan te gaan doen. Marianne: “Geweldig. En fijn om daar een steentje aan bij te kunnen dragen. Zulke ondersteuning wordt nog belangrijker in de toekomst met die hele digitalisering. We gaan zo hard met zijn allen dat we mensen die net wat vaardigheden missen, gaan verliezen.”

Een belangrijke taak voor het team van Taalpunt VUmc is zorgverleners te doordringen van het feit dat veel mensen moeite hebben met lezen en schrijven. Marianne en Irene geven veel presentaties aan artsen, verpleegkundigen en studenten. De baliemedewerkers van de meeste afdelingen weten inmiddels dat ze naar ons kunnen doorverwijzen. Marianne: “Eerst wordt er vaak wat lacherig over gedaan. Maar als we dan met cijfers en voorbeelden komen, dan zie je ze schrikken. Twee maal daags twee tabletten, is voor veel mensen al tamelijk ingewikkeld. Is vier tabletten in een keer ook goed? Of moet het elke tweede dag?  Of twee keer in de week? Een simpel voorschrift kan op verschillende manieren worden opgevat.

Marianne en Irene halen veel voldoening uit het werk. “Mensen zijn ontzettend dankbaar met wat hulp. Die dankbaarheid is in geen enkele waarde te vertalen”, zegt Irene. En beiden zijn telkens onder de indruk van de stappen die mensen zetten. Hoe stoer het is om te bekennen dat je moeite met lezen en schrijven hebt – na allerlei uitvluchten als ‘ik ben mijn bril vergeten’, ‘mijn zus zoekt informatie’. En hoe dapper is het om er iets aan te gaan doen. Marianne: “Geweldig. En fijn om daar een steentje aan bij te kunnen dragen. Zulke ondersteuning wordt nog belangrijker in de toekomst met die hele digitalisering. We gaan zo hard met zijn allen dat we mensen die net wat vaardigheden missen, gaan verliezen.”

Bron: Taalpunt VUmc