algemeen

Laaggeletterden en anderstaligen blij met actuele taalles over gemeenteraadsverkiezingen

Op 21 maart gaat Nederland naar de stembus voor de gemeenteraadsverkiezingen. Voor laaggeletterden is de drempel om te gaan stemmen vaak hoog. Lesmateriaal van Taal aan Zee over de gemeenteraadsverkiezingen brengt hier verandering in. Het maakt de verkiezingen begrijpelijk, vergroot de woordenschat van de cursisten én draagt indirect bij aan hun zelfredzaamheid. Taal als sleutel tot participatie.

Als je niet goed kunt lezen, is stemmen lastig. Gelukkig besteden steeds meer organisaties en gemeenten aandacht aan goede communicatie voor laaggeletterden. Politieke partijen publiceren een eenvoudige versie van hun verkiezingsprogramma. In de ‘Verkiezingskrant in gewone taal’ vinden laaggeletterden heldere informatie. En er is nu ook actueel lesmateriaal over de gemeenteraadsverkiezingen, speciaal voor laaggeletterden en anderstaligen, ontwikkeld door de Haagse stichting Taal aan Zee. Volgens medesamensteller Annabelle Lock, werkzaam als stafmedewerker deskundigheidsbevordering bij Taal aan Zee, vraagt een groeiend aantal partijen de lesbrief gemeenteraadsverkiezingen 2018 aan. Dat stemt gunstig!

Zelfredzaamheid

In slechts enkele taallessen leren cursisten hoe het bestuur in Nederland is geregeld, terwijl ze oefenen met de Nederlandse taal. Dit is vanzelfsprekend gunstig voor hun taalvaardigheid, maar hun kersverse kennis reikt verder. Het verlaagt de drempel om mee te doen in de samenleving en verhoogt hun zelfredzaamheid. Oftewel: taal is de sleutel tot participatie.

Duidelijk en concreet

Annabelle Lock legt uit dat Taal aan Zee het lesmateriaal een jaar of tien geleden ontwikkelde: “De Tweede Kamerverkiezingen stonden voor de deur en we wilden laaggeletterden en anderstaligen – in duidelijke taal én heel concreet – uitleggen wat de overheid voor de burger doet en waarom het gebruik van je stemrecht zo belangrijk is.”

Het materiaal is geactualiseerd voor de gemeenteraadsverkiezingen 2018. Annabelle: “De lessen zijn ook buiten de verkiezingstijd goed te gebruiken, want het gaat uiteindelijk over kennis van de Nederlandse maatschappij: hoe de stad of het land bestuurd wordt.” Deze invalshoek is ook geschikt voor taallessen aan laaggeletterden.

Taalles voor laaggeletterden en anderstaligen

Van abstract naar dichtbij

Voor laaggeletterden en anderstaligen is de drempel om te gaan stemmen vaak hoog. Als je moeite hebt met lezen, is het lastig om informatie over de verkiezingen op te zoeken of om een stembiljet te begrijpen. Annabelle vertelt dat de overheid en de verkiezingen voor veel mensen abstract zijn: “Het staat ver van ze af en ze denken dat ze er weinig invloed op hebben. Terwijl de gemeente eigenlijk heel dichtbij is. Denk aan het inzamelen van huisvuil, de aanleg van een speeltuin, het parkeerbeleid en of er voldoende scholen zijn. Allemaal onderwerpen waar je als burger zelf een stem in hebt. Als mensen begrijpen hoe het bestuur in Nederland is geregeld, gaan ze zich meer verbonden voelen met de samenleving, wat hun zelfredzaamheid versterkt.”

Meningsvorming

Hier raakt Annabelle de kracht van het lesmateriaal. “Natuurlijk hopen we dat mensen uiteindelijk gaan stemmen, maar door te praten over de verkiezingen werken we ook aan meningsvorming. Overigens zonder daarin te sturen. We proberen mensen actief na te laten denken over hun omgeving; hoe die is ingericht, welke invloed ze er zelf op hebben. Wat zou jij doen als je de baas van het land was? Wat betekent het dat je mag stemmen?” Van docenten hoort Annabelle dat het lesmateriaal veel handvatten biedt om over de verkiezingen in gesprek te gaan. Vrijwilliger Paula vat het pakkend samen: “De lessen stimuleren het spreken in het Nederlands, geven informatie over het thema én bevorderen de meningsvorming en bewustwording van de cursisten.”

Begrijpelijke taal

De lesbrief gemeenteraadsverkiezingen is in eerste instantie ontwikkeld voor anderstaligen met een basiswoordenschat, maar de lessen zijn ook geschikt voor laaggeletterden die het Nederlands als moedertaal hebben. Annabelle: “De tekst en oefeningen zijn in begrijpelijke taal geschreven: de zinnen zijn kort en eenvoudig, en moeilijke woorden leggen we uit. Ook een filmpje of foto kan verhelderend zijn, bijvoorbeeld van de wethouders of het stembiljet.”

Taal verbindt

Als we Annabelle tot slot vragen wat ze zelf met taal heeft, zegt ze: “Ik heb vooral iets met het verbinden van mensen, mensen erbij laten horen. Taal is daarin een heel belangrijk middel om elkaar te kunnen begrijpen en mee te kunnen doen in de samenleving.”

Klik hier om de lesbrief aan te vragen.

Download hier de Verkiezingskrant in gewone taal.

Logo van Taal aan zee

Tekst: Saskya Nonner