algemeen

De bibliotheek als third place

Bibliocenter bestaat dit jaar 10 jaar. Boeken lenen kan er nog steeds. Maar de ‘bieb’ heeft anno nu veel meer te bieden. Bibliocenter-directeur Liesbeth Vogelaar: ‘We zijn steeds meer een open leercentrum en ontmoetingsplek en boeken horen daarbij.’

Op de jeugdafdeling ligt een meisje te lezen. In leescafé ‘De Koffieboekerij’ worden tijdschriften doorgenomen en wordt er bijgekletst. Jong en oud zoekt tussen het aanbod naar leesvoer. Directeur Liesbeth Vogelaar beziet de bedrijvigheid in Bibliocenter Weert met een glimlach. ‘Het waren tien bewogen jaren’, zo vat ze het afgelopen decennium samen. ‘Van 21 vestigingen -destijds nog ‘klassieke’ bibliotheken met af en toe een activiteit- naar 29 vestigingen, waaronder een groot aantal schoolbibliotheken. Minder subsidie, maar steeds meer activiteiten, grotendeels gerund door vrijwilligers. Dat dwingt je om creatief te zijn. We hebben ons opnieuw moeten uitvinden. Bibliocenter is zich gaan toeleggen op informeel leren. Voorbeelden daarvan zijn de taalcursussen en cursussen reken- en digitale vaardigheden. Het aantal uitleningen van boeken daalt, maar de deelname aan cursussen, workshops en kindercolleges groeit sinds 2015 gestaag. Een onderzoek door de boekenbranche heeft uitgewezen dat de bibliotheek een sterk merk is, oerdegelijk én innovatief.

‘Third place’ voor persoonlijke ontwikkeling

We zijn inmiddels een zogenaamde ‘third place’ voor persoonlijke ontwikkeling. De ‘first place’ is je thuis, de ‘second place’ je werkplek of school. De ‘third place’ is een plek voor ontmoeting en verbinding. Elkaar ontmoeten en ideeën en ervaringen uitwisselen, daarvoor wil Bibliocenter een plek zijn. Neem bijvoorbeeld de taalcafé’s en de Walk&Talk voor werkzoekenden. We werken steeds meer samen met andere instellingen. We worden daarbij geholpen door ruim 250 vrijwilligers die elk hun eigen vaardigheden inbrengen. Dat zegt ook iets over de verankering van de bibliotheek in de samenleving. In tijden waarin verbinding steeds belangrijker wordt, is het goed dat het iedereen vrij staat om bij Bibliocenter iets te organiseren, mits het bij ons past.’

Niet op lauweren rusten

Op de lauweren rusten? Geen denken aan. ‘Vreemd dat een land dat een kenniseconomie wil zijn en ‘een leven lang leren’ promoot niet meer doet aan volwasseneneducatie. 11% van de volwassenen beroepsbevolking kampt met laaggeletterdheid. Daar ligt een belangrijke taak voor Bibliocenter. Een leven lang leren, dat onderschrijven we volledig. Volwassenen een plek bieden waar ze zich kunnen blijven ontwikkelen, lacunes uit het (beroeps)leven kunnen opvullen, op een niet-schoolse, niet-klassikale manier, dat blijft een speerpunt. Preventief werken we al veel samen met basisscholen, middels lees- en taalbevordering. Dat begint in feite al met ‘Boekstart’, een programma dat het lezen met baby’s bevordert en ouders met baby’s laat genieten van boeken.’

Aantal jeugdleden stijgt

Opvallend in positieve zin is ook dat het aantal leden stabiel blijft rond de 25.000 en de groep tot 18 jaar al jaren stijgt, met name de jongeren. ‘Je hebt hier gratis wifi en de ‘bieb’ is een oase van rust voor wie wil studeren. En je hebt er geen last van je broertje of zusje’, merkt Liesbeth Vogelaar lachend op. Dat jongeren na hun achttiende de bieb soms vaarwel zeggen? Geen probleem. ‘Jongeren slaan dan hun vleugels uit. Niks mis mee. Wanneer ze eenmaal zelf kinderen hebben en terugkeren, dan verwelkomen we ze weer met open armen.’

Lees meer over Bibliocenter 

Dit is een Via Limburg artikel.